Bij Yes We Can Clinics zien we dagelijks jongeren die zijn vastgelopen in hun leven. Vaak spelen traumatische ervaringen daarin een grote rol. Maar hoe ontstaat een trauma eigenlijk en hoe behandel je dit? Een gesprek met Senior Behandelaar Yonda over hoe Yes We Can Clinics kijkt naar trauma én vooral naar de weg vooruit.
“Trauma is een lastige term,” legt Yonda uit. “Het is niet een vast omschreven iets. Wat voor de één traumatisch is, hoeft bij de ander niet tot klachten te leiden.” Binnen Yes We Can verstaan we onder een trauma een ingrijpende ervaring die in het geheugen sterk verbonden blijft met angst en spanning. De herinnering voelt daardoor niet als iets dat voorbij is, maar kan telkens opnieuw worden geactiveerd alsof het weer gebeurt.
Wat zo’n trauma triggert? Dat kan werkelijk van alles zijn. “Bij iemand die een brand heeft meegemaakt, kan dat vuur zijn,” legt Yonda uit. “Maar ook de geur van rook, een filmpje over brand, een bepaalde kleur, of zelfs een smaak. Het kunnen ook hele subtiele dingen zijn die ineens een intens angstgevoel oproepen, denk bijvoorbeeld aan iemand die langsloopt met een klein vlammetje op zijn trui.”
“Bij Yes We Can veroordelen we gedrag niet, maar leren wij jongeren hoe zij zichzelf veilig houden.”
“Bij Yes We Can behandelen we zowel de traumatische ervaringen als de problematiek die daaruit is ontstaan,” vertelt Yonda. “We behandelen de problematiek die is ontstaan als gevolg van één of meerdere traumatische gebeurtenissen.” Veel mensen denken bij trauma direct aan PTSS, maar traumatische ervaringen kunnen zich op allerlei manieren uiten. Denk aan middelengebruik, zelfbeschadiging, agressie, eetproblematiek of destructieve relaties. “Iemand met een trauma kan een uitvlucht zoeken naar middelengebruik of problematisch gedrag. Er ontstaat dan een coping, een manier van omgaan met de gevolgen van wat is gebeurd.”
Yonda ziet in haar rol als Senior Behandelaar bijvoorbeeld regelmatig jonge meiden die seksueel grensoverschrijdend gedrag of misbruik hebben meegemaakt en daarna juist ‘foute jongens’ blijven opzoeken. “Vanuit traumaperspectief zie ik dan vaak: if you can’t beat them, join them,” zegt ze. “De gedachte kan zijn: zolang ze mij leuk en aantrekkelijk vinden, zullen ze mij beschermen in plaats van mij iets aandoen.”
Wat voor de buitenwereld onbegrijpelijk lijkt, is voor deze meiden een manier om controle te voelen in een wereld die eerder onveilig was. Voor het brein kan het bekende — zelfs als het onveilig is — voorspelbaar en daardoor vertrouwd voelen. “Bij Yes We Can veroordelen we dat gedrag niet, maar leren wij hen hoe zij zichzelf veilig houden. We helpen hen begrijpen waar hun reactie vandaan komt, mét realiteitszin en zonder de wereld mooier te maken dan die is.”
Veel fellows bij Yes We Can Clinics die bijvoorbeeld seksueel misbruik hebben meegemaakt dragen een enorme schuld en schaamte met zich mee. Zeker wanneer er tijdens het misbruik sprake was van lichamelijke reacties. “Wij leren hen dat het niet hun schuld is,” benadrukt Yonda. “We leggen uit hoe het lichaam werkt en waarom zulke reacties kunnen optreden. Je ziet dan zóveel opluchting ontstaan, zeker wanneer ze er voor het eerst openlijk over durven te praten.” Dat moment – waarin een jongere zich voor het eerst niet meer alleen voelt in zijn of haar verhaal – is vaak een keerpunt in de behandeling.
“Je ziet zoveel opluchting ontstaan als jongeren voor het eerst openlijk durven te praten over hun traumatische gebeurtenissen.”
De afgelopen jaren is er binnen Yes We Can steeds meer aandacht gekomen voor traumaklachten. Er is een speciaal Trauma Expertiseteam opgezet, waardoor Yes We Can nog beter kijkt naar de individuele situatie van iedere fellow. “In multidisciplinaire overleggen stemmen we zorgvuldig af wat wél en juist niet passend is in de behandeling. Traumasensitief werken betekent dat we continu oog hebben voor veiligheid, in de individuele behandeling, maar ook in de groepssessies.”
Soms is het middelengebruik zo uit de hand gelopen dat we eerst de verslaving moeten behandelen voordat we intensief met trauma aan de slag kunnen. “Een traumabehandeling is intensief en spanningsverhogend,” legt Yonda uit. “We willen voorkomen dat jongeren die extra emoties gaan dempen met middelen. Daarom hebben we begin 2026 een pilot gedraaid met de Kortdurende Intensieve Traumabehandeling (KIT) voor fellows na Yes We Can Clinics. Op basis daarvan bieden we dit traject nu aanvullend aan op de klinische behandeling, waarin ook aandacht is voor trauma. KIT is een ambulant traject van tien dagdelen, speciaal voor jongeren die extra traumagerichte behandeling nodig hebben.”
Tijdens de KIT werkt Yes We Can onder andere met EMDR en Imaginaire Exposure. “Een traumatische herinnering die klachten geeft, blijft als het ware sterk verbonden met angst en spanning,” legt Yonda uit. “Met behandelingen zoals EMDR helpen we hen om die herinnering opnieuw te verwerken. Daardoor neemt de emotionele lading af en voelt de gebeurtenis steeds meer als iets dat voorbij is. Het zal nooit een fijne herinnering worden, maar de emotionele lading slijt met de tijd. Als jongeren de KIT hebben gevolgd, zijn ze niet automatisch gelijk beter. Wel ervaren veel jongeren minder klachten en meer ruimte om verder te herstellen.”
Yes We Can Clinics is er voor jou én je familie. Neem contact met ons op via het contactformulier of bel ons voor meer informatie naar +31 (0)40 211 0311.
Neem contact op